Chế độ nghỉ chăm con ốm được áp dụng cho người lao động tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc. Tuy nhiên, người lao động cần đáp ứng một số điều kiện về thời gian đóng bảo hiểm, xác nhận của cơ sở khám chữa bệnh và thời gian nghỉ việc để được hưởng chế độ này.
Từ ngày 1/7/2025, Luật Bảo hiểm xã hội 2024 chính thức có hiệu lực, trong đó quy định rõ về thời gian nghỉ của cha mẹ khi chăm sóc con ốm đau. Đây là một trong những quyền lợi quan trọng của người lao động tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc.
Điều 44 Luật Bảo hiểm xã hội 2024 quy định thời gian hưởng chế độ khi chăm sóc con ốm đau như sau:
"Thời gian hưởng chế độ khi chăm sóc con ốm đau trong một năm (từ ngày 1/1 đến ngày 31/12) cho mỗi con tối đa là 20 ngày nếu con dưới 03 tuổi; tối đa là 15 ngày nếu con từ đủ 03 tuổi đến dưới 07 tuổi.
Trường hợp cả cha và mẹ cùng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc thì thời gian hưởng chế độ khi chăm sóc con ốm đau của mỗi người theo quy định tại Khoản 1 Điều này.
Thời gian nghỉ việc hưởng chế độ khi chăm sóc con ốm đau quy định tại Điều này tính theo ngày làm việc không kể ngày nghỉ lễ, tết, ngày nghỉ hằng tuần".
Theo quy định nêu trên, thời gian hưởng chế độ khi chăm sóc con ốm đau trong một năm (từ ngày 01 tháng 01 đến ngày 31 tháng 12) cho mỗi con tối đa là 20 ngày nếu con dưới 03 tuổi; tối đa là 15 ngày nếu con từ đủ 03 tuổi đến dưới 07 tuổi. Thời gian nghỉ việc hưởng chế độ khi chăm sóc con ốm đau tính theo ngày làm việc không kể ngày nghỉ lễ, Tết, ngày nghỉ hằng tuần.
Trường hợp cả cha và mẹ cùng tham gia bảo hiểm xã hội thì tùy theo điều kiện của mỗi người để luân phiên nghỉ việc chăm sóc con ốm đau, thời gian tối đa hưởng chế độ khi con ốm đau trong một năm của người cha hoặc người mẹ cho mỗi con theo quy định tại Khoản 1 Điều 27 của Luật bảo hiểm xã hội.
Trường hợp cả cha và mẹ cùng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc, cùng nghỉ việc để chăm sóc con ốm đau thì cả cha và mẹ đều được giải quyết hưởng chế độ khi con ốm đau; thời gian tối đa hưởng chế độ khi con ốm đau trong một năm của người cha hoặc người mẹ cho mỗi con theo quy định tại Khoản 1 Điều 27 của Luật bảo hiểm xã hội.
Ngoài ra, Điều 44 Luật Bảo hiểm xã hội 2024 quy định nêu trên. Do đó, cả cha và mẹ hoàn toàn có thể cùng nghỉ để chăm sóc con ốm.
Mức hưởng chế độ ốm đau khi con ốm theo Điều 45 Luật Bảo hiểm xã hội 2024 quy định về trợ cấp ốm đau như sau:
Mức hưởng trợ cấp ốm đau được tính theo tháng và tính trên căn cứ sau đây:
-Tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội của tháng gần nhất trước tháng nghỉ việc hưởng chế độ ốm đau;
- Tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội của tháng đầu tiên tham gia bảo hiểm xã hội hoặc tháng tham gia trở lại nếu phải nghỉ việc hưởng chế độ ốm đau ngay trong tháng đầu tiên tham gia hoặc tháng tham gia trở lại.
Mức hưởng trợ cấp ốm đau của người lao động quy định tại Khoản 1 Điều 43 và Điều 44 của Luật này bằng 75% tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội quy định tại Khoản 1 Điều này.
Mức hưởng trợ cấp ốm đau của người lao động quy định tại Khoản 2 Điều 43 của Luật này được tính như sau:
- Bằng 65% tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội quy định tại Khoản 1 Điều này nếu đã đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc từ đủ 30 năm trở lên;
- Bằng 55% tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội quy định tại Khoản 1 Điều này nếu đã đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc từ đủ 15 năm đến dưới 30 năm;
- Bằng 50% tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội quy định tại Khoản 1 Điều này nếu đã đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc dưới 15 năm.
Mức hưởng trợ cấp ốm đau của người lao động quy định tại khoản 3 Điều 43 của Luật này bằng 100% tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội quy định tại Khoản 1 Điều này".
Như vậy, mức hưởng trợ cấp ốm đau của người lao động khi chăm con ốm đau bằng 75% tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội quy định tại Khoản 1 Điều 45 Luật Bảo hiểm xã hội 2024.
Thủ tục hưởng chế độ ốm đau theo Luật Bảo hiểm xã hội 2024
Hồ sơ đề nghị hưởng trợ cấp ốm đau
Điều 47 Luật BHXH 2024 đã quy định về hồ sơ đề nghị hưởng trợ cấp ốm đau đối với:
Người lao động hoặc con của người lao động điều trị nội trú là bản chính hoặc bản sao của 01 trong các giấy tờ sau đây:
- Giấy ra viện;
- Bản tóm tắt hồ sơ bệnh án;
- Giấy tờ khác chứng minh quá trình điều trị nội trú.
Người lao động hoặc con của người lao động điều trị ngoại trú là 01 trong các giấy tờ sau đây:
- Giấy chứng nhận nghỉ việc hưởng bảo hiểm xã hội;
- Bản chính hoặc bản sao giấy ra viện có ghi chỉ định thời gian cần điều trị ngoại trú sau thời gian điều trị nội trú;
- Bản chính hoặc bản sao bản tóm tắt hồ sơ bệnh án có ghi chỉ định thời gian cần điều trị ngoại trú sau thời gian điều trị nội trú.
Đối với người lao động hoặc con của người lao động khám bệnh, chữa bệnh ở nước ngoài
Là các giấy tờ khám bệnh, chữa bệnh thể hiện tên bệnh, thời gian điều trị bệnh do cơ sở khám, chữa bệnh ở nước ngoài cấp và phải đáp ứng các yêu cầu sau:
- Có bản dịch tiếng Việt được công chứng/chứng thực.
- Được hợp pháp hóa lãnh sự (trừ trường hợp điều ước quốc tế mà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên có quy định khác).
Nộp hồ sơ nhận trợ cấp ốm đau
Người lao động có trách nhiệm nộp hồ sơ quy định trên cho người sử dụng lao động. Thời hạn nộp hồ sơ chậm nhất là 45 ngày kể từ ngày trở lại làm việc.
Thời gian giải quyết hưởng
Điều 48 quy định rõ trợ cấp ốm đau, trợ cấp dưỡng sức: Trong thời hạn 07 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ từ người lao động, người sử dụng lao động có trách nhiệm lập danh sách người lao động nghỉ việc hưởng chế độ ốm đau kèm theo hồ sơ nộp cho cơ quan bảo hiểm xã hội.
Trong thời hạn 07 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ theo quy định từ người sử dụng lao động, cơ quan bảo hiểm xã hội có trách nhiệm giải quyết; trường hợp không giải quyết thì phải trả lời bằng văn bản và nêu rõ lý do.